Europejska Sieć Migracyjna

Aktualności

14 konferencja Europejskiej Sieci Migracyjnej "Rola nowych technologii w procesach migracyjnych" - podsumowanie

W dniu 21-22 czerwca 2018 r. w siedzibie Wojewódzkiej Komendy Policji w Krakowie, przy ul. Mogilskiej 109 odbyła się 14. Konferencja Krajowej Sieci Migracyjnej pt.: „Rola nowych technologii w procesach migracyjnych”. Celem konferencji było zgromadzenie ekspertów którzy wymienili doświadczenia i poglądy na temat roli nowych technologii w procesach migracyjnych.

Konferencja była także okazją do omówienia obecnego podejścia do technologii informacyjno-komunikacyjnych na rzecz lepszego zarządzania migracjami, do podzielenia wiedzą i wymiany doświadczeń z ekspertami z różnych krajów zajmującymi się podobnymi zagadnieniami. Podczas konferencji staraliśmy się także zebrać najlepsze praktyki, wyciągnąć wnioski i wypracować zalecenia w tym obszarze.

Konferencję otworzyła Pani Minister Renata Szczęch, Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji, która przywitała zebranych gości. Mówiła przede wszystkim o definicji nowych technologii, zgodnie z którą są to narzędzia przekazujące informacje – szeroki zestaw towarów, aplikacji i usług, które są używane do produkcji, przetrzymywania, przetwarzania, dystrybuowania i wymiany informacji. Pani Minister poświęciła dużą część swojego wystąpienia robotyzacji. Podkreśliła, iż warto się zastanowić jak robotyzacja, automatyzacja wpłynie na procesy migracyjne. Zadawała tez gościom pytania, które stały się motywem przewodnim konferencji: Czy roboty wyprą typowe „migracyjne” zawody jak prace w rolnictwie czy gastronomii, gdzie kelnerów już obecnie zastępują roboty ? Czy w związku z powyższym spadnie popyt na imigrantów a niedobory na rynku pracy będą wypełniane przez roboty i sztuczną inteligencję? A może pojawią się nowe kierunki migracyjne gdzie technologie nie będą jeszcze zaawansowane a człowiek będzie ważniejszy niż maszyna - np. w Afryce. Wykład inaugurujący wygłosiła Ann-Charlotte Nygård, Kierownik Projektu z Agencji Praw Podstawowych UE (FRA), z Departamentu Wolności i Sprawiedliwości. Zauważyła ona zintesyfikowane działania oraz liczne rozwiązania prawne mające miejsce w ostatnich kilku latach w obszrze rozpatrywanych zagdnień.   Zwróciła uwagę na biometrykę jako system identyfikacji, na wielozadaniowość nowych technologii a także na fakt iż nowe technologie powinny być kompatybilne aby mieć pewność że zidentyfikowana jest odpowiednia osoba. Mówiła też o roli agencji FRA – doradztwie w sprawach praw podsatwowych a nowe technologie i migracje są szczególnie wrażliwe w tych kwestiach.

Następnie rozpoczął się pierwszy panel konferencji zatytułowany “Nowe technologie a zarządzanie migracjami”. Moderatorem był Krzysztof Komorowski, ekspert ds. nowych technologii z Instytutu Sobieskiego. Po wprowadzeniu do tematu, oddał głos ekspertom. Jako pierwszy wypowiedział się Piotr Gajewski, dyrektor Departamentu Systemów Państwowych z Ministerstwa Cyfryzacji. W swojej prezentacji przedstawił systemy państwowe działające w Polsce, zarówno te prowadzone przez Ministerstwo, jak również zbierające dane o cudzoziemcach. Opowiedział o społeczno-gospodarczych priorytetach polityki migracyjnej. Zaprezentował także plany Ministerstwa Cyfryzacji, które w niedalekiej przyszłości znacznie ułatwią i przyśpieszą kontakt obywatela z urzędami. Kolejną prelegentką była Anna Rostocka, Dyrektor polskiego Biura Międzynarodowej Organizacji ds. Migracji. Opowiadała o tym, że nowe technologie i zarządzanie granicami przyczyniają się do zwiększenia bezpieczeństwa nas wszystkich a także chronią bezbronnych migrantów. Prezentowała system MIDAS oraz rozwiązania biometryczne, które IOM stosuje w 80 krajach na całym świecie. Kolejną panelistką była Nino Ghvinadze, analityk z gruzińskiej komisji ds. migracji, która jest częścią Agencji Rozwoju Usług Publicznych podlegającej Ministerstwie Sprawiedliwości Gruzji. Pani Ghvinadze prezentowała rozwiązania dot. nowych technologii stosowanych w odniesieniu do migracji w Gruzji. Opisywała zalety wynikające z system UMAS (Ujednolicony System Analityczny Danych Migracyjnych), dzięki kótremu dane dot. migracji w Gruzji wpływające z różnych ministerstw i agencji zostały ujednolicone. Kolejną osobą która zabrała głos była Maria Pamuła reprezentująca Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych ds. Uchodźców (UNHCR). Prezentowała dane dot. stosowania nowych technologii w ośrodkach prowadzonych przez UNHCR. Mówiła, że UNHCR używa nowoczesnych technologii służących do identyfikacji oraz śledzenia historii migracyjnej danego migranta. Ostatnim uczestnikiem panelu był porucznik Straży Granicznej Paweł Hołoweńko. Prezentował on systemy teleinformatyczne wspierające proces zarządzania migracjami, szczególnie skupiając się na Systemie Obsługi Cudzoziemców Straży Granicznej, systemie VIS. Pan Hołoweńko przybliżył również planowane rozwiązania informatyczne w analizowanych kwestiach. Moderator przedstawił konkluzję z panelu, zadając przedtem uczestnikom po jednym pytaniu podumowującym. Dalsza interesująca dyskusja między uczestnikami panelu a zgromadzonymi uczestnikami trwała w kuluarach.

Drugi panel rozpoczęła moderator, Jolanta Szymańska, ekspert ds. migracji Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych przedstawiając wprowadzenie do panelu drugiego konferencji, zatytułowanego “Nowe technologie a migranci”. Jako pierwsza swoją prezentację przedstawiła Justyna Salamońska z Ośrodka Badań nad Migracjami Uniwersytetu Warszawskiego. Zaznajomiła uczestników z definicją migrantów wieloktrotnych. Przedstawiła metody badawcze internetowe, które mają coraz większe znaczenie w dobie digitalizacji. Kolejną osobą, która zabrała głos w tym panelu była Martina Bofulin ze Słoweńskiego Instytutu Migracyjnego. Szczególną uwagę skupiła na zwiększeniu dostępności do informacji migrantów z regionu Dunaju. Przedstawiła bariery z jakimi się spotykają migranci z tego regionu oraz proponowane rozwiązania. Bartłomiej Michałowski, ekspert ds. nowych technologii z Instytutu Sobieskiego skupił się na powiązaniach między inernetem rzeczy, sztuczną inteligencją i migracjami. Próbował odnaleźć odpowiedź na pytanie Jak Polska powinna się włączyć w kolejną zmianę technologiczną? Doszedł do interesującego wniosku, iż wielkie zmiany w technologii były związane z migracją ludności oraz że dzięki nowym technologiom praca jest dziś możliwa z każdego miejsca na świecie, nawet z terenów słabo rozwinietych. Kolejną prelegentką była Justyna Orłowska z Departamentu Informatyki z Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Zaprezentowała ona projekt Monitoring pracy i pobytu w celach zarobkowych cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Przedstawiła szereg korzyści wynikających z realizacji projektu wśród których wymienić należy m.in.   szybsze wykrywanie i eliminowanie nadużyć związanych z nielegalnym zatrudnianiem cudzoziemców, - zapewnienie tłumaczeń na stronach internetowych dot. pracy w Polsce oraz Centralnej Bazy Ofert Pracy. Ostatnim panelistą był Marcin Borodzik, prezes firmy Epparo. Jako jedyny przedstawiciel przedsiębiorców uznał, iż w Polsce potrzeba nowych rąk do pracy, szczególnie z branży IT. Dzięki migrantom, szczególnie z Ukrainy, popyt ten jest częściowo zaspokajany. Panel zakończył się licznymi pytaniami z sali. Po odpowiedziach na pytania przez panelistów, Jolanta Szymańska dokonała podsumowania panelu.

Drugiego dnia konferencji odbył się trzeci panel, zatytułowany “Nowe technologie w politykach migracyjnych poszczególnych państw”. Moderatorem była Maria Pamuła z UNHCR-u, która wprowadziła w tematykę panelu, która miała character dyskusji. Pierwszy głos zabrał ambasador Norwegii, Olav Myklebust, opowiadając o norweskiej polityce migracyjnej oraz o użyciu nowych technologii – m.in. o 22 decyzjach dot. migrantów, które w 2018 r. zostały podjęte w sposób w pełni zautomatyzowany. Opowiadał także o otwartej polityce migracyjnej Norwegii, która wspiera uchodźców. Kolejną panelistką była Adrienne Körmendy – konsul generalna Węgier. Przypomniała, że granica Węgier z Serbią jest zewnętrzną granicą Unii Europejskiej i szczególnie podczas masowego napływu imigrantów w 2015 r. węgierski rząd zaczął dbać o bezpieczeństwo swoich rodaków, co będzie także gwarantem bezpieczeństwa całej Unii Europejskiej. Pani konsul stwierdziła, iż Węgry mają wiele nowoczesnych technologii, które są używane często na granicach w celu identyfikowania migrantów.  Następnie głos zabrał reprezentant kontynentu amerykańskiego – konsul Kanady James Tieman. Przedstawił on szczegółowe rozwiązania w szczególności w odniesieniu do składania wniosków wizowych (express entry dla wysoko wykwalifikowanych imigrantów ekonomicznych oraz eTA – dla przybywających do Kanady w celach turystycznych). Mówił również iż Kanada, mimo że pod względem ludności jest małym państwem, to dzięki postawieniu na imigrantów ekonomicznych niezbędnych na kanadysjkim rynku pracy, kraj ten może utrzymywać wysoki poziom rozwoju. Kolejną prelegentką była konsul honorowa Ekwadoru – Karolina Grabowska. Opowiadała ona o Urugwaju jako o kraju otwartym na imigrantów i o braku migracji nielegalnej. Mimo, że imigacja w Urugwaju nie odgrywa wielkiej roli, to pani konsul uważa, że ma pozytywne znaczenie dla gospodarki. Następnym głosem w dyskusji był głos kraju należącego jeszcze do Unii Europejskiej – Wielkiej Brytanii. Reprezentowała go Emma Baines, I sekretarz z ambasady Wielkiej Brytanii.  Stwierdziła, że Wielka Brytania ma wysoki poziom zaawansowania jeśli chodzi o nowe technologie co powoduje bezpieczeństwo w kwestii przybywających imigrantów. Ludzie składający wnioski o wizy mogą to robić online, istnieją powszechne elektroniczne systemy dot. migrantów, a także paszporty biometryczne. Pani Katarzyna Dzidt, Dyrektor ds. Rozwoju z Wydziału Handlowego ambasady Izraela opowiadała o rozwiązaniach w zakresie ICT tego bliskowschodniego kraju. Szczególną uwagę zwróciła na fakt, iż Izrael jest wielkości województwa zachodniopomorskiego, a wszyscy jego mieszkańcy to imigranci. W Izraelu bardzo dużą wagę przywiązuje się do kwestii bezpieczeństwa a także technologii. Przykładem może tu być lotnisko Ben Gurion, gdzie istnieje jeden z najlepszych systemów zabepieczeń na świecie. W Izraelu istnieje także pełen system weryfikacji biometrycznej.   

Konferencję podsumowała Joanna Sosnowska, krajowy koordynator Europejskiej Sieci Migracyjnej w Polsce.  Odnotowała, iż systemy informacyjne mogą mieć wbudowane funkcje do analizy danych, generowania danych statystycznych, raportowania, prognozowania, wymiany informacji, świadczenia usług administracyjnych. Mówiąc o najnowszych rozwiązaniach w sferze systemów informacyjnych dodała, że odgrywają one również istotną rolę w walce z fałszowaniem tożsamości, zapobiegać bezprawnemu lub wtórnemu wydaniu dokumentów podróży lub dokumentów tożsamości. Dane biometryczne są coraz szerzej stosowane w dokumentach podróży i systemach informacyjnych związanych z migracją. Pani Joanna podkreśliła ważność tematu, zachęciła do dalszej debaty w tej kwestii, a także zaprosiła na przyszłoroczną konferencję Europejskiej Sieci Migracyjnej w Polsce.

do góry